ปริศนาผะหมี

posted on 24 Feb 2009 13:28 by nitchanan9

                                                           คำนำ

 

                ปริศนา  ผะหมี  เป็นวรรณกรรมท้องถิ่นด้านภาษาสร้างคุณธรรม 

ซึ่งเป็นเอกลักษณ์  โดดเด่นของท้องถิ่นสมุทรปราการ  โดยเฉพาะอำเภอบางบ่อ                                 

ผู้เขียนสร้างปริศนา  ผะหมี  เพื่อประกอบการเรียนการสอน ในการละเล่นท้องถิ่น    

ผะหมี ... สู่ห้องเรียน  สำหรับนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ ๔ ในหน่วย

การเรียนรู้         สาระท้องถิ่น  โดยยึดหลักผะหมี  ของ  อาจารย์วีระ  ฉ่ำตุ๋ย 

อดีตอาจารย์ใหญ่โรงเรียน  ชุมชนวัดบ้านระกาศ  ปัจจุบันท่านอายุ  ๘๕  ปี 

นอกจากท่านเป็นผู้เชี่ยวชาญในเรื่อง ผะหมี  แล้วท่านยังได้รับการยกย่องจาก

สำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ ให้เป็นผู้ที่มีผลงานดีเด่นทางด้าน

วัฒนธรรมสาขาศิลปะและการช่างฝีมือ ประจำปี  ๒๕๓๔ อีกด้วย

               จากความรู้สึกของอาจารย์วีระ  ฉ่ำตุ๋ย  ที่มีต่อกิจกรรมการละเล่น 

ผะหมี (ทายโจ๊ก) ว่าเป็นการเล่นที่ทำให้เกิดความสนุกสนานทั้งผู้ทายและผู้ดู 

ส่งเสริมการศึกษาในด้านภาษาและความรู้ ทุกแขนงวิชา  เกิดความคล่องแคล่ว

ในการคิดเมื่อได้ฝึกฝนบ่อย ๆ  ก่อให้เกิดความเอื้อเฟื้อช่วยเหลือกันในหมู่คณะ 

ควรส่งเสริมและอนุรักษ์ไว้  เสน่ห์ของการเล่นผะหมีไม่ได้อยู่ที่รางวัล

แต่อยู่ที่การได้ใช้ภูมิความรู้ของตนในการขบคิดปริศนาทำให้เกิดการท้าทาย

เกิดความคิดที่จะเอาชนะและมีความภาคภูมิใจ  เมื่อสามารถตอบปัญหานั้นได้

ดังนั้น ผู้ทายปัญหาผะหมีจึงนิยมเล่น ผะหมีได้ตลอดคืนโดยไม่รู้สึกเบื่อหน่ายเลย

บางครั้งเมื่อไม่มีผู้ใดทุบผะหมีที่เหลืออยู่บนราวได้แล้ว นายโรงจะนำแบงค์สิบหรือ

แบงค์ยี่สิบไปติดไว้บนแผ่นผะหมี หากใครทายผะหมีข้อนั้นถูกก็จะได้รับเงิน

รางวัลนั้นไปทันที ทำให้การทายผะหมีมีรสชาติมากยิ่งขึ้น บางครั้งนายโรงเห็นว่า

ผู้เล่นนั่งเล่นผะหมีมานานแล้วอาจจะหิวก็จะนำข้าวต้มหรือถั่วเขียวต้มน้ำตาลมาเสิร์ฟ

เป็นการเพิ่มพลัง สามารถยืนหยัดใช้สมองขบคิดปัญหาต่อไปได้

                 ดังนั้น  ผู้เขียนจึงเขียนปริศนา  ผะหมี  เพื่อเป็นการอนุรักษ์  ส่งเสริม

การละเล่นท้องถิ่นสมุทรปราการ  และส่งเสริมความเป็นไทยในด้านภาษา

(การแต่งคำประพันธ์) เพื่อปลูกจิตสำนึก  ในความเป็นไทย  เกิดความรักและหวงแหน

ความเป็นไทย  มีจิตเทิดทูนสถาบันชาติ  ศาสนาและพระมหากษัตริย์ ซึ่งก่อเกิด

มาจากการปลูกจิตสำนึกเยาวชนให้เกิดความภาคภูมิใจในภูมิปัญญาท้องถิ่น  และ

ยกย่องครูภูมิปัญญาท้องถิ่นที่แสดงให้เห็นคุณธรรมด้านความกตัญญูต่อท้องถิ่นและ

ต่อประเทศชาติ

                ผู้เขียนขอขอบพระคุณ  อาจารย์วีระ  ฉ่ำตุ๋ย  ครูภูมิปัญญาท้องถิ่นที่อนุเคราะห์

ให้ผู้เขียน เข้าพบท่านที่บ้านพักบ้านระกาศ  อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ  และ

มอบปริศนาคำทาย  ผะหมีให้ตลอดจนเจ้าหน้าที่ที่ห้องสมุดจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย 

ห้องสมุดมหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราชและห้องสมุดมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ

(ประสานมิตร) ที่อำนวยความสะดวกในการสืบค้นข้อมูล

 

                ผู้เขียนหวังเป็นอย่างยิ่งว่า  ปริศนา  ผะหมี  เล่มนี้  คงเป็นประโยชน์แก่นักเรียน 

ครูผู้ที่เกี่ยวข้องและผู้สนใจทั่วไปที่จะช่วยสืบสานภูมิปัญญาท้องถิ่นให้คงอยู่คู่แผ่นดินคู่

ชาติไทยตลอดไป

ปริศนาผะหมีนี้                     คำทาย 

                          หวังปลูกจิตศิษย์หมาย                        พากเพียร

เล่นสนุกสุขผ่อนคลาย                          หมายมั่น  คิดเชาวน์

 

ผะหมี ... สู่ห้องเรียน                         เลิศด้วยปัญญา

                                    ผะหมี ... สู่ห้องเรียน             หวังนักเรียนใช้ความคิด

แต่งตอบด้วยดวงจิต                             คิดสร้างสรรค์เสริมศักดิ์ศรี

 

หมายมั่นมุ่งสืบสาน                   เป็นตำนานผะหมีสตรีฯ

 

ภูมิปัญญานี่นี้                                         ให้คงอยู่คู่แผ่นดิน       

 

ขอบพระคุณครูภูมิ-                    ปัญญา  ไทยเฮย

                        มีจิตคิดปริศนา                                        แต่งแต้ม

                        เพื่อทายเล่นภาษา                                    เสริมคิด  เชาวน์ไว

                        เพลินเพลิดยั่วยิ้มแย้ม                              หยอกเย้ายินยล

 

                                    วีระ  ฉ่ำตุ๋ย  นี้                              ยอดกวีศรี ผะหมี

                        นายโรงเสริมให้มี                                     ความคิดดีมีปัญญา

ปริศนา ผะหมี